Việc thông qua một số biện pháp chưa có tiền lệ hỗ trợ phòng, chống COVID-19, cam kết đạt mức phát thải ròng bằng 0 vào năm 2050 và những kỷ lục mới của thị trường chứng khoán là những sự kiện nằm trong 10 sự kiện kinh tế nổi bật nhất của Việt Nam năm 2021.
1. Đạt và vượt một số chỉ tiêu kinh tế trong bối cảnh đại dịch COVID-19 tác động nghiêm trọng
Làn sóng COVID-19 lần thứ tư đã tác động tiêu cực đến kinh tế – xã hội khi việc giãn cách xã hội kéo dài và trên diện rộng được áp dụng tại nhiều tỉnh, thành phố. Rất nhiều doanh nghiệp gặp khó khăn, phá sản do chuỗi cung ứng toàn cầu bị đứt gãy.
Trong bối cảnh đó, Việt Nam đã đạt và vượt một số chỉ tiêu kinh tế: GDP tăng trưởng hơn 2%; kim ngạch xuất nhập khẩu tăng 22,4%, đạt hơn 660 tỷ USD, đưa Việt Nam vào nhóm 20 nền kinh tế hàng đầu về thương mại quốc tế; xuất siêu khoảng 3 tỷ USD; vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài thu hút vượt 29 tỷ USD, tăng hơn 0,5 tỷ USD so với năm 2020. Đây là kết quả của sự nỗ lực, quyết tâm của cả hệ thống chính trị và các thành phần kinh tế trong triển khai các chính sách quan trọng nhằm thực hiện mục tiêu kép vừa phòng, chống dịch vừa phát triển kinh tế.
2. Ban hành Nghị quyết cho phép áp dụng một số biện pháp chưa có tiền lệ hỗ trợ phòng, chống COVID-19
Ngày 28/7, tại Kỳ họp thứ nhất Quốc hội khóa XV, Quốc hội đã ban hành Nghị quyết số 30/2021/QH15, giao Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ quyết định và tổ chức thực hiện một số biện pháp chưa được pháp luật quy định hoặc khác với quy định của luật, pháp lệnh hiện hành để đáp ứng yêu cầu cấp bách của công tác phòng, chống dịch COVID-19.
Theo Nghị quyết này, Chính phủ đã ban hành nhiều chính sách, đặc biệt là Nghị quyết số 86/NQ-CP về các giải pháp cấp bách phòng, chống dịch, tạo điều kiện để các bộ, ngành, địa phương chủ động ứng phó với COVID-19, bảo đảm an sinh xã hội và hỗ trợ người dân, doanh nghiệp bị ảnh hưởng bởi đại dịch.
Số liệu từ các cơ quan liên quan cho thấy, tính đến đầu tháng 12/2021, các cơ quan chức năng đã miễn, giảm, gia hạn thời hạn nộp khoảng 140.000 tỷ đồng (6,1 tỷ USD) tiền thuế, phí cho doanh nghiệp; xuất cấp hơn 253.000 tấn gạo cho người dân; giải ngân 1.754 tỷ đồng hỗ trợ trả lương cho người lao động; và miễn, giảm khoảng 31.000 tỷ đồng lãi và phí cho khách hàng của các tổ chức tín dụng.
3. Quốc hội thông qua Kế hoạch cơ cấu lại nền kinh tế
Ngày 12/11, tại Kỳ họp thứ hai, Quốc hội khóa XV đã thông qua Nghị quyết về Kế hoạch cơ cấu lại nền kinh tế giai đoạn 2021 – 2025. Nghị quyết nêu rõ yêu cầu hình thành cơ cấu kinh tế hợp lý, hiệu quả, phát triển nhiều sản phẩm quốc gia dựa trên công nghệ mới, công nghệ cao, tạo đột phá về năng lực cạnh tranh của một số ngành kinh tế trọng điểm và nâng cao tính tự chủ, khả năng chống chịu, thích ứng của nền kinh tế.
Trong bối cảnh thời cơ, thuận lợi đan xen với khó khăn, thách thức, nhất là khi đại dịch COVID-19 còn diễn biến phức tạp, Chính phủ nhấn mạnh kế hoạch này cần được triển khai quyết liệt để đẩy nhanh phục hồi kinh tế và tạo động lực bứt phá trong thời gian tới.
4. Việt Nam cam kết đạt mức phát thải ròng bằng 0 vào năm 2050
Tại Hội nghị thượng đỉnh các nhà lãnh đạo thế giới trong khuôn khổ Hội nghị lần thứ 26 các Bên tham gia Công ước khung của Liên hợp quốc về biến đổi khí hậu (COP26), Thủ tướng Phạm Minh Chính đã công bố các cam kết của Việt Nam về ứng phó với biến đổi khí hậu. Theo đó, Việt Nam cam kết đưa phát thải ròng về 0 vào năm 2050 và tham gia ủng hộ các tuyên bố, sáng kiến quan trọng về bảo vệ rừng, chuyển đổi năng lượng sạch, hỗ trợ cộng đồng địa phương thích ứng và giảm phát thải khí mê-tan. Việt Nam cũng cam kết từng bước loại bỏ điện than và ngừng hỗ trợ xây dựng các nhà máy nhiệt điện than mới.
Những cam kết mạnh mẽ của Việt Nam đã nhận được đánh giá tích cực từ cộng đồng quốc tế, thể hiện vai trò tiên phong của Việt Nam trong cuộc chiến chống biến đổi khí hậu toàn cầu tại Đông Nam Á và trên thế giới.
5. Việt Nam kỷ niệm 15 năm gia nhập WTO, khẳng định vị thế trong hội nhập
Việt Nam đánh dấu 15 năm trở thành thành viên Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO) kể từ ngày 7/11/2006. Theo WTO, trong số 50 quốc gia có kim ngạch thương mại hàng hóa lớn nhất thế giới, Việt Nam đã ghi nhận sự phát triển vượt bậc.
Tổng kim ngạch xuất nhập khẩu tăng hơn 7 lần, từ chỉ 84,7 tỷ USD năm 2006 lên hơn 667 tỷ USD năm 2021. Việt Nam liên tục xuất siêu từ năm 2016, đạt kỷ lục hơn 19 tỷ USD năm 2020. Năm nay, cán cân thương mại vẫn thặng dư khoảng 3 tỷ USD bất chấp khó khăn do đại dịch COVID-19.
Cùng với WTO, 17 hiệp định thương mại tự do đã có hiệu lực hoặc đang đàm phán đã đưa Việt Nam trở thành nền kinh tế có độ mở tương đương 200% GDP.
6. Đối thoại chiến lược quốc gia lần đầu tiên giữa Việt Nam và WEF
Ngày 29/10, Thủ tướng Phạm Minh Chính đồng chủ trì Đối thoại chiến lược quốc gia giữa Việt Nam và Diễn đàn Kinh tế Thế giới (WEF), diễn ra theo hình thức trực tiếp kết hợp trực tuyến. Sự kiện có sự tham dự của gần 70 tập đoàn hàng đầu khu vực và thế giới đã và đang có kế hoạch đầu tư vào Việt Nam. Đây là dịp để Chính phủ chia sẻ kế hoạch cơ cấu lại nền kinh tế nhằm thúc đẩy hợp tác với doanh nghiệp trong việc khôi phục sản xuất, kinh doanh, đặc biệt tại các khu công nghiệp, khu chế xuất và đặc khu kinh tế.
7. Việt Nam tăng hạng trong bảng xếp hạng quyền lực mềm toàn cầu
Việt Nam là quốc gia ASEAN duy nhất tăng hạng trong Báo cáo Chỉ số Quyền lực mềm toàn cầu 2021 do Brand Finance – công ty tư vấn định giá thương hiệu hàng đầu thế giới – công bố. Việt Nam tăng 2,5 điểm về điểm số tổng thể, xếp thứ 47 trong số 105 quốc gia trong danh sách. Theo Brand Finance, Việt Nam dường như đã quản lý rất tốt mọi khía cạnh về nhận diện, đặc biệt là sự gắn kết và đồng bộ giữa thương hiệu quốc gia với các thương hiệu của đất nước.
8. Việt Nam lọt top 10 thị trường logistics mới nổi
Trong Chỉ số Logistics thị trường mới nổi 2021 do công ty logistics hàng đầu thế giới Agility công bố, Việt Nam tăng ba bậc so với năm 2020, lên vị trí thứ tám trong bảng xếp hạng năm nay.
Những năm gần đây, năng lực sản xuất và công nghệ của Việt Nam đã cải thiện đáng kể, thu hút đầu tư từ các nhà sản xuất. Trong bối cảnh ngành logistics thế giới trải qua một năm nhiều thách thức và biến động, việc Việt Nam lọt top 10 thị trường logistics mới nổi đã mở ra nhiều cơ hội thu hút đầu tư. Điều này được kỳ vọng sẽ góp phần thực hiện mục tiêu của Chính phủ là đến năm 2025, dịch vụ logistics đóng góp 5 – 6% GDP và tăng trưởng 15 – 20%.
9. Những kỷ lục mới của thị trường chứng khoán
Năm 2021, thị trường chứng khoán Việt Nam liên tục lập kỷ lục mới. Chỉ số VN-Index đạt 1.500,8 điểm vào ngày 25/11 – mức cao nhất từ trước đến nay – tăng gần 36% so với cuối năm 2020. Thanh khoản thường xuyên đạt hàng tỷ USD và lập kỷ lục gần 53.000 tỷ đồng (gần 2,3 tỷ USD) vào ngày 23/12. Trong 11 tháng đầu năm, nhà đầu tư trong nước đã mở hơn 1,3 triệu tài khoản chứng khoán, cao hơn tổng số của bốn năm trước cộng lại. Nhà đầu tư trong nước là yếu tố quyết định tạo nên những kỷ lục lịch sử của thị trường chứng khoán năm nay.
10. Tuyến đường sắt đô thị đầu tiên của Việt Nam đi vào hoạt động
Ngày 6/11, Bộ Giao thông vận tải và UBND thành phố Hà Nội đã chính thức đưa tuyến đường sắt đô thị Cát Linh – Hà Đông vào khai thác. Là tuyến đường sắt đô thị đầu tiên của Hà Nội và cả nước, loại hình vận tải hành khách công cộng này được kỳ vọng sẽ góp phần giảm ùn tắc giao thông tại thủ đô.
Tuyến đường sắt trên cao dài 13,05 km, gồm 12 nhà ga, bắt đầu từ ga Cát Linh và kết thúc tại ga Yên Nghĩa, cùng 13 đoàn tàu. Dự án sử dụng vốn vay ODA của Trung Quốc với tổng mức đầu tư 18.000 tỷ đồng, tăng 57% so với dự toán ban đầu. Quá trình xây dựng kéo dài nhiều năm và nhiều lần lỡ hẹn tiến độ./.
ĐỘI NGŨ VIETNAM MANUAL